Yapay zekâ artık yalnızca sohbet ekranında karşımıza çıkmıyor. Telefon kamerasının gece çekimini düzeltmesi, e-posta kutusunun gereksiz iletileri ayırması ve haritanın yoğunluğa göre rota önermesi de günlük yapay zeka örnekleri arasında. Bazısı siz fark etmeden arka planda çalışıyor, bazısı ise doğrudan verdiğiniz komutla bir metin, resim veya öneri hazırlıyor.
Bu örneklerin ortak yanı, verilerdeki örüntülerden yararlanarak bir sonuç üretmeleri. Yine de her sistemin işi ve hata payı farklıdır. Yapay zekânın nasıl çalıştığını merak ediyorsanız önce kısa açıklama yazısını okuyabilirsiniz. Burada ise evde, okulda, işte ve telefonda görebileceğiniz sekiz somut kullanıma bakacağız.
Telefonda zaten kullandığınız örnekler
- Kamera iyileştirmeleri: Telefon, karanlıkta çekilen birkaç görüntüyü birleştirip daha aydınlık bir fotoğraf oluşturabilir. Portre modunda kişiyle arka planı ayırırken de görüntüdeki örüntülerden yararlanır. Sonuç her zaman kusursuz değildir; saç, gözlük veya ince kenarlar yanlış ayrılabilir.
- İstenmeyen e-posta filtresi: E-posta hizmetleri, daha önce istenmeyen olarak işaretlenmiş iletilerdeki ortak özellikleri öğrenir. Yeni mesajları buna göre gelen kutusuna veya gereksiz klasörüne yollar. Bu yüzden beklediğiniz bir ileti görünmüyorsa gereksiz klasörünü kontrol etmek hâlâ sizin işinizdir.
- Rota ve süre tahmini: Harita uygulaması yol durumunu, geçmiş hareketleri ve mevcut yoğunluğu değerlendirerek bir güzergâh önerir. Kaza, kapalı yol veya ani hava değişimi gibi yeni bilgiler eksikse öneri de şaşabilir. Yola çıkmadan önce rota ayrıntılarına bakmak gerekir.
Evde ve alışverişte işe yarayan örnekler
- Eldeki malzemelerle yemek fikri: Dolaptaki malzemeleri yazıp iki kişilik bir akşam yemeği isteyebilirsiniz. Alerji, süre ve kullanmak istemediğiniz malzemeleri de belirtin. Öneri evde olmayan bir ürün içerirse çıkarıp tarifi yeniden düzenlemesini söyleyin. Tarif mantıklı görünse bile pişme süresini, gıda güvenliğini ve alerjenleri güvenilir bir kaynaktan kontrol edin.
- Etiket veya ürün fotoğrafını anlama: Küçük yazılı bir bakım etiketi, bitki veya ürün ambalajı için fotoğrafla soru sormak, uzun bir tarif yazmaktan kolay olabilir. Yapay Zeka'da fotoğrafı gönderip tam olarak neyi öğrenmek istediğinizi yazabilirsiniz. Uygulama, açıklamanın altında kaynakları gösterir; bağlantıları açıp sonucu siz doğrularsınız. Kişisel bilgi bulunan fotoğrafları göndermeyin.
- Alışveriş seçeneklerini düzenleme: Üç ürünün özelliklerini kendi ihtiyaçlarınıza göre tabloya çevirebilir veya uzun açıklamalardan kısa bir karşılaştırma çıkarabilirsiniz. Güncel fiyatı ve stok durumunu mağazadan kontrol edin. Asistanın görevi seçenekleri düzenlemektir; hangi ürünü alacağınıza sizin yerinize karar vermez.
Okulda ve işte kullanılan örnekler
- Zor bir konuyu farklı biçimde açıklama: Bir kavramı günlük bir örnekle, lise düzeyinde veya beş kısa maddeyle anlatmasını isteyebilirsiniz. Bu, ezber bir cevap almaktan çok anlamadığınız noktayı bulmaya yarar. Ödev metnini olduğu gibi teslim etmek yerine kaynakları okuyun, çözümü kendi cümlelerinizle yeniden kurun ve öğretmeninizin kurallarına uyun.
- E-posta ve toplantı notu taslağı: Dağınık notları kısa bir e-postaya dönüştürmek veya toplantı maddelerini başlıklar altında toplamak için yapay zekâdan ilk taslağı isteyebilirsiniz. "Kararları ve açık kalan işleri ayrı başlıklara koy" gibi bir biçim vermek, düz bir özetten daha kullanışlı sonuç çıkarır. Göndermeden önce kişi adlarını, tarihleri, vaatleri ve tonu kontrol edin. Gizli şirket bilgisini ya da başkasına ait özel veriyi gelişigüzel bir hizmete yapıştırmayın.
Üreten yapay zekâ ile karar veren yapay zekâyı ayırın
Yukarıdaki ilk üç örnekte sistem çoğunlukla sınıflandırma, ayırma veya tahmin yapıyor. Son beş örnekte ise bir sohbet asistanı sizin isteğinize göre yeni bir cevap ya da taslak üretiyor. İkisine de yapay zekâ diyoruz, fakat aynı işi yapmıyorlar. Bir fotoğraf filtresinden kaynak göstermesini beklemek ne kadar anlamsızsa, sohbet asistanının akıcı cümlesini tek başına doğru kabul etmek de o kadar sakıncalıdır.
Kullanımın güvenli olup olmadığını anlamak için sonucun nasıl kontrol edileceğini baştan düşünün. E-posta taslağını asıl notlarla karşılaştırabilirsiniz. Yemek fikrindeki malzemeler elinizdedir. Sağlık, hukuk veya para konusunda ise hata daha ağır sonuç doğurabilir. Böyle durumlarda yapay zekâyı sorularınızı hazırlamak için kullanın; kararı ilgili uzmana bırakın.
Yapay Zeka'nın özelliklerinde fotoğraftan anlama, görsel oluşturma ve kaynaklı yanıt örneklerini görebilirsiniz. Hangi işi verirseniz verin, cevabın altındaki kaynakları açın ve bilginin gerçekten o kaynakta bulunup bulunmadığına bakın.
